Thông qua hợp tác với KIRTI – một dự án phản lưu trữ (counter-archive) nhằm ghi nhận các thực hành nghệ thuật đương đại vượt ra ngoài những hệ thống thể chế và các trung tâm quyền lực đã được xác lập – Digitizing Việt Nam trân trọng giới thiệu bộ sưu tập gồm các cuộc phỏng vấn và tác phẩm của bảy nghệ sĩ thị giác đương đại Việt Nam. Bộ sưu tập không chỉ mang đến một lát cắt về đời sống nghệ thuật Việt Nam hôm nay, mà còn mở ra cơ hội hiếm có để gặp gỡ các nghệ sĩ trong đối thoại với chính tác phẩm của mình – chứng kiến cách các ý tưởng được hình thành, thử nghiệm, phát triển và dần định hình qua quá trình suy tư và thực hành nghệ thuật.

Bộ sưu tập quy tụ những nghệ sĩ có thực hành xoay quanh các vấn đề về bản sắc, ký ức, đô thị hóa, tâm linh, tính bên lề và những biến đổi xã hội. Dũng Quốc Nguyễn (1983–) mang đến những chân dung gần gũi nhưng cũng đầy thách thức về cộng đồng người chuyển giới, lao động nhập cư và những con người sống bên lề xã hội Việt Nam. Thông qua các cơ thể và gương mặt thường bị che khuất khỏi không gian công cộng, tranh của anh chất vấn những chuẩn mực phổ biến về cái đẹp, sự chuẩn mực và khả năng được nhìn thấy.

Phương Đức (1982–) tìm cảm hứng từ mỹ thuật dân gian và văn hóa thị giác bản địa, sáng tác các tác phẩm hội họa và điêu khắc kết hợp giữa ngôn ngữ nghệ thuật đương đại với các chất liệu hữu cơ, bao gồm sắc tố được tạo từ đất và thiên nhiên. Tác phẩm của anh gợi mở những kết nối giữa ký ức văn hóa, môi trường và đời sống thường nhật.

Thông qua nhiếp ảnh, Mai Nguyên Anh (1992–) ghi lại những con người và thực tại xã hội thường bị bỏ quên. Tiêu biểu là bộ ảnh The Story of B, kể lại cuộc đời của một phụ nữ hành nghề mại dâm tại Việt Nam bằng một ngôn ngữ thị giác vừa gần gũi vừa đầy suy tư. Trong khi đó, Yến Dương (1991–) tạo nên những lớp ảnh cắt dán (collage) kết hợp giữa tư liệu lịch sử và cảnh quan đương đại, qua đó khám phá những dấu vết còn sót lại của chiến tranh, ký ức tập thể và sự lãng quên trong xã hội Việt Nam ngày nay.

Bộ sưu tập cũng bao gồm những chia sẻ của cố nghệ sĩ Đỉnh Q. Lê (1968–2024), một trong những nghệ sĩ Việt Nam có ảnh hưởng sâu rộng nhất trên trường quốc tế. Nổi tiếng với các tác phẩm dệt ảnh và sắp đặt đa phương tiện, Đỉnh Q. Lê chia sẻ về hành trình trở về Việt Nam, những suy tư về lịch sử và ký ức, cũng như niềm đam mê sưu tầm gốm sứ và cổ vật Việt Nam.

Đạt Vũ (1991–) giới thiệu những hình ảnh thuộc dự án A Thousand Fish Turn Into Guan Yin (Ngàn con cá hóa Quan Âm), một bộ ảnh giàu chất thơ lấy cảm hứng từ sự chuyển hóa, những bản dạng linh hoạt và trải nghiệm lớn lên trong môi trường giao thoa giữa Công giáo và Phật giáo. Trong khi đó, Duy-Phương Lê Nguyễn (1984–) mang đến Mirages (2017–2022), một dự án dài hơi ghi lại những hình ảnh về tương lai đô thị lý tưởng xuất hiện trên các pano và bảng quảng cáo công trình xây dựng khắp Việt Nam. Thông qua hành động chụp lại và tái đóng khung những hình ảnh này, anh làm lộ ra những mâu thuẫn giữa khát vọng phát triển, toàn cầu hóa và thực tại của quá trình đô thị hóa đương đại.

Đối với Digitizing Việt Nam, bộ sưu tập này thể hiện một cách hiểu rộng hơn về lưu trữ số. Bên cạnh các văn bản lịch sử, báo chí, bản thảo hay hình ảnh tư liệu lịch sử, chúng tôi tin rằng luôn cần phải lưu giữ những cảnh quan văn hóa sống động của hiện tại, và đặc biệt là tiếng nói của những nghệ sĩ đang làm nên nó. 

Digitizing Việt Nam xin gửi lời cảm ơn chân thành đến KIRTI, do Hunter P. Deerfield thành lập vào năm 2018, vì đã chia sẻ bộ sưu tập này với dự án.

👉Xem bộ sưu tập tại đây.